Tuần: Ngày soạn:
Tiết:
Chương I. Chuyển hóa vật chất và năng lượng

CHUYỂN HÓA VẬT CHẤT VÀ NĂNG LƯỢNG Ở THỰC VẬT

Bài 1: SỰ HẤP THỤ NƯỚC VÀ MUỐI KHOÁNG Ở RỄ
*******************
MỤC TIÊU BÀI HỌC
Kiến thức:
Trình bày được đđ hình thái của hệ rễ cây trên cạn thích nghi với chức năng hấp thụ nước và muối khoáng
Phân biệt được cơ chế hấp thụ nước và ion khoáng ở rễ cây
Trình bày được mối tương tác giữa môi trường và rễ trong quá trình hấp thụ nước và ion khoáng
Kĩ năng:
-Khai thác kiến thức trong hình vẽ
- Tư duy logic
- Hoạt động nhóm
3. Thái độ:
Hình thành niềm tin vào thế giới sống, tin vào khoa học
II.PHƯƠNG PHÁP: thảo luận nhóm , vấn đáp
III. PHƯƠNG TIỆN
Chuẩn bị của thầy: tranh vẽ cấu tạo hệ rễ, lông hút ở rễ, các con đường xâm nhập của nước và ion khoáng vào rễ, phiếu học tập
Chỉ tiêu so sánh
Hấp thụ nước
Hấp thụ ion khoáng

Cơ chế hấp thu



Điều kiện xảy ra sự hấp thụ



Chuẩn bị của trò: SGK, bút, tập,…
IV. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
Oån định lớp
Bài cũ:
Bài mới:
Mở bài: tại sao cây lại hấp thụ nước và ion khoáng?
Cây hấp thụ nước và ion khoáng bằng cách nào? ( cây hút nước và ion khoáng qua miền lông hút của rễ, một số cây thủy sinh hấp thụ qua toàn bộ bề mặt của cây) . Rễ là cơ quan chính hấp thụ nước và ion khoáng. Vậy rễ có đđ gì phụ hợp với chức năng hấp thụ nước và ion khoáng?

NỘI DUNG
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY
HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ

Rễ là cơ quan hấp thụ nước
Hình thái của hệ rễ
Hệ rễ được phân hóa thành rễ chính và rễ bên, trên các rễ có các miền lông hút nằm gần đỉnh sinh trưởng
Rễ cây phát triển nhanh bề mặt hấp thụ
- Rễ đâm sau, lan rộng và phát triển liên tục hình thành nên số lượng lớn các lông hút làm tăng bề mặt tiếp xúc giữa rễ và đất , giúp rễ cây hấp thụ được nhiều nước và ion khoáng.
Đđ của tế bào lông hút: thành tb mỏng, không có lớp cutin, có áp suất thẩm thấu lớn.
Cơ chế hấp thụ nước và ion khóang ở rễ cây
2.1 Hấp thụ nước và ion khoáng từ đất vào lông hút
-Cho hs quan sát hình 1.2 và 1.2
Dựa và hình 1.2 hãy mô tả cấu tạo bên ngoài của hệ rễ?
Hãy tìm mối liên hệ giữa nguồn nước và sự phát triển của hệ rễ?

- Rễ thực vật trên cạn phát triển thích nghi với chức năng hấp thụ nước và muối khoáng như thế nào?
- Tế bào lông hút có cấu tạo thích nghi với chức năng hút nước và khoáng như thế nào?
- Môi trường ảnh hưởng đến sự tồn tại và phát triển của lông hút như thế nào?

Phát phiếu học tập cho hs
Dựa vào nội dung SGK hạy hoàn thành nội dung phiếu học tập

Rễ chính, rễ bên, lông hút, miền sinh trưởng kéo dài, đỉnh sinh trưởng, đặc biệt là miền lông hút phát triển
rễ cây phát triển hướng tới nguồn nước






Trong môi trường quá ưu trương quá axit hay thiếu ôxy thì lông hút sẽ biến mất

- Hs nghiên cứu nôi dung SGK và hoàn thành nội dung phiếu học tập

 Đáp án phiếu học tập
Chỉ tiêu so sánh
Hấp thụ nước
Hấp thụ ion khoáng

Cơ chế hấp thu
Thụ động( cơ chế thẩm thấu): nước đi từ MT nhược trương ( thế nước cao) vào các TB lông hút ở rễ, nơi có dịch bào ưu trương ( thế nước thấp)
Theo 2 cơ chế: thụ động và chủ động
Cơ chế thụ động: khuếch tán từ nơi có nồng độ ion cao đến nơi có nồng độ ion thấp hơn.
Cơ chế chủ động: di chuyển ngược chiều gradien nồng độ và cần NL.

Điều kiện xảy ra sự hấp thụ
khi có sự chênh lệch thế nước giữa đất( MTDD) và TB lông hút
Khi có sự chênh lệch nồng độ ion khoáng giữa đất và tb lông hút ( theo cơ chế thụ động) hoặc có sự tiêu tốn NL ATP( theo cơ chế chủ động)


NỘI DUNG
HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY
HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ

2.2 . Dòng nước và các ion khoáng đi từ lông hút vào mạch gỗ của rễ
Theo 2 con đường:
Từ lông hút
khoảng gian bào
mạch gỗ
Từ lông hút
các tế bào sống
mạch gỗ
Aûnh hưởng của MT đối